14 kwietnia 2026 roku odbył się kolejny Salon Przebendowskich. Dr Anna Marcinkiewicz-Kaczmarczyk przedstawiła wykład „Pomocnicza Służba Kobiet podczas II wojny światowej – wybrane aspekty”

Poznaliśmy bardzo ciekawą historię udziału Polek w działaniach niepodległościowych ze szczególnym uwzględnieniem dziejów Pomocniczej Służby Kobiet.

Pomocnicza Służba Kobiet była to kobieca, regularna formacja wojskowa, która powstała w 1941 r. przy Polskich Siłach Zbrojnych w ZSRS. Jej rozwój organizacyjny miał miejsce w latach 1941-1944. Ochotniczki wykonywały przede wszystkim zadania pomocnicze w armii – były zatrudniane w administracji, szkołach, kuchniach, magazynach, świetlicach itp.

Ich niezwykłe losy i służba wojskowa w bardzo trudnych warunkach stały się podczas Salonu Przebendowskich przyczynkiem do dyskusji o pomijanej roli kobiet w polskich wydarzeniach historycznych. 

Anna Marcinkiewicz-Kaczmarczyk – historyk dziejów najnowszych i wojskowości, absolwentka Uniwersytetu Warszawskiego, doktorat uzyskała na Uniwersytecie Jana Kochanowskiego w Kielcach. Od 2008 r. pracownik Wydziału Badań i Edukacji Archiwalnej AIPN w Warszawie. Autorka m.in. publikacji: Ochotnicza Legia Kobiet 1918-1922 (Warszawa 2006), Repatriacja żołnierzy PSZ na Zachodzie w rozmowach TRJN z władzami brytyjskimi (1945-1949). Wybór dokumentów (Warszawa 2013), Kobiety w obronie Warszawy. Ochotnicza Legia Kobiet (1918-1922) i Wojskowa Służba Kobiet (1939-1945), (Warszawa 2016), „Element politycznie wrogi” Sytuacja byłych żołnierzy Polskich Sił Zbrojnych na Zachodzie w Polsce „ludowej” 1945-1956 (2025), pod jej redakcją ukazał się również album Żołnierze Polskich Sił Zbrojnych na Zachodzie w fotografiach por. Wiesława Szpakowicza (Warszawa 2010).

Spotkanie prowadził Michał Rybak.